Waar de anime en de speeltafel samenkomen - de herinnering van Cowboy Bebop

Er speelt jazz, en een man met een sigaret kijkt uit een raam de ruimte in. Hij jaagt op premies om te overleven, maar dat is niet waar het verhaal over gaat. Het gaat over wat hij achter zich probeert te laten, en niet kan. Cowboy Bebop, een van de beroemdste anime ooit, is geen serie over winnen. Het is een serie over mensen die niet loskomen van hun verleden, hoe ver ze ook reizen.

Er bestaat een rollenspel dat precies dat op tafel legt. Niet de achtervolgingen en de vuurgevechten, maar de weemoed eronder.

Een wereld van jazz en noir

Cowboy Bebop verscheen eind jaren negentig en werd geliefd om iets zeldzaams: het mengde stijlen die niet samen hoorden. Jazz en western, film noir en buddy-cop, sciencefiction en existentiele leegte. Je volgt een handvol premiejagers dat rondzwerft door het zonnestelsel in het jaar 2071, altijd blut, altijd op de vlucht voor iets, meestal zichzelf. De actie is stijlvol, maar de kern is melancholie: verveling, eenzaamheid, en herinneringen die niet loslaten.

Uitgeverij Mana Project Studio, samen met Don't Panic Games, bouwde er een officieel gelicentieerd rollenspel omheen, met toestemming van Sunrise, de makers van de anime. Je speelt je eigen premiejagers in datzelfde zonnestelsel. Maar de vondst zit niet in de premies. De vondst zit in wat het spel je laat spelen.

Wat de anime en het spel delen

Onder allebei ligt dezelfde motor: een verleden dat je meesleept. In de anime zie je dat aan personages die nooit echt vooruitkomen, hoeveel Woolong ze ook verdienen. In het spel is het een regel geworden.

Cowboy Bebop draait op een eigen, verhalend systeem met zeszijdige dobbelstenen, maar de mechaniek is niet gebouwd rond winnen. Ze is gebouwd rond verandering. Scene na scene kijkt het spel naar wie je personage is, waar het vandaan komt, en of het zijn verleden onder ogen komt of erin blijft steken. Je maakt snel geld, en je verliest het net zo snel; de echte inzet is nooit de premie, maar de vraag of je iemand kunt worden die je niet was.

Dat maakt het spel bijzonder. De meeste rollenspellen belonen groei: je wordt sterker, rijker, machtiger. Cowboy Bebop belooft dat niet. Het belooft je een personage met een litteken, en de ruimte om te ontdekken of dat litteken je bepaalt of niet. Het spel gaat, net als de anime, over identiteit en herinnering, verpakt in de jas van een premiejager.

Zo vertaalt het spel niet de plot van Cowboy Bebop, maar de ziel ervan: dat het echte avontuur niet buiten je ligt, in de ruimte, maar binnen in je, in alles wat je met je meedraagt.

Waar het wringt

Eerlijk is eerlijk: dit is geen spel voor wie een strakke campagne met duidelijke doelen zoekt. De nadruk ligt op stemming, op personage, op de kleine tragedies van mensen die zichzelf in de weg zitten. Wie houdt van tactiek, buit en oplopende macht, zal de losse, sfeergedreven opzet onbevredigend vinden. Het spel vraagt spelers die het fijn vinden om te vertragen en in hun personage te graven.

En de toon is een smaak. De melancholie van Cowboy Bebop, die mengeling van coolheid en verdriet, werkt alleen als de tafel bereid is haar serieus te nemen. Wie er een gewoon ruimteschietspel van maakt, mist waar het om draait. Het spel geeft je de sfeer, maar je moet haar zelf durven spelen.

Voor wie dit zou moeten proberen

Als je ooit een aflevering hebt uitgekeken, de jazz hebt laten uitklinken, en je een beetje weemoedig voelde zonder precies te weten waarom, dan snap je dit spel al. Waar de eerdere afleveringen van deze serie horror, onzin en nostalgie aan tafel brachten, doet deze iets kleins en menselijks: ze maakt van je verleden het echte verhaal, en van premiejagen alleen maar de achtergrond. Sla het boek open, tank de Bebop bij, en ontdek wie je personage was voordat je hem leerde kennen.

Je kunt door het hele zonnestelsel reizen. Maar het ding waar je voor wegrent, reist altijd mee. Dat is Cowboy Bebop, en dat is het spel: niet de premie, maar de prijs die je met je meedraagt.

See you space cowboy.