Dolmenwood - Beginnersgids

Wat is Dolmenwood?

Dolmenwood is een tabletop roleplaying game in een donker, mistig woud waar sprookjeslogica samengaat met folk horror. Denk aan de gebroeders Grimm gefilterd door Britse en Ierse folklore, met een vleugje Lord Dunsany. De wereld voelt oud, vreemd en zacht dreigend - niet in de zin van kerkers vol monsters, maar in de manier waarop een vertrouwd bospad plotseling niet meer vertrouwd lijkt.

Het spel is uitgegeven door Necrotic Gnome (Gavin Norman) en groeide uit een reeks artikelen in het Wormskin-zine, voordat het in 2024 een volledig zelfstandig spel werd. Het speelveld is het bos zelf: een uitgestrekt, mysterieus woud geregeerd door Fae-heren, doorkruist door oude culten zoals de Drune, en gevuld met wezens die zich niet aan de regels houden die je denkt te kennen.

Hoe werkt het systeem?

Dolmenwood gebruikt een OSR-regelsysteem dat nauw verwant is aan Old-School Essentials (B/X D&D). Heb je weleens klassiek D&D of een ander OSR-spel gespeeld, dan voelen de kernmechanismen vertrouwd. Zo niet, dan is hier de korte versie:

Personages hebben zes klassieke eigenschapsscores (Kracht, Intelligentie, Wijsheid, Behendigheid, Constitutie, Charisma), bepaald door het gooien van 3d6. Voor aanvallen en reddingsworpen gooi je een d20, tel je modificatoren op en probeer je een doelgetal te halen. Gevechten verlopen snel en kunnen dodelijk zijn. Het spel begeleidt je niet.

Wat Dolmenwood onderscheidt, zijn de klassen - stuk voor stuk diep verankerd in de setting. Naast vertrouwde opties als Strijder, Magiër en Friar kun je een Grimalkin spelen (een katachtig wezen met ongekende zintuigen), een Mos-Dwerg (oude, met paddenstoelen bedekte boswezens) of een Woodgruel (een vreemd, fae-aangeraakt schepsel). Elke klasse heeft zijn eigen mechanisch karakter en past van nature in de toon van de wereld.

Het spel is opgebouwd rond hex-crawl-verkenning. Er is een rijkelijk gedetailleerde campagnekaart van het woud met tientallen locaties, facties en geheimen om te ontdekken. De Referee (GM) heeft veel materiaal tot zijn beschikking, en het systeem ondersteunt open, spelersgestuurd spel.

Wat heb je nodig om te beginnen?

Dolmenwood bestaat uit drie kernboeken: het Player's Book, het Campaign Book en het Monster Book. Voor de volledige ervaring heb je alle drie nodig, maar het Player's Book alleen is genoeg om personages te maken en de regels te begrijpen.

Er is een gratis Quickstart beschikbaar via Necrotic Gnome, met introductieregels, voorgemaakte personages en een korte avontuur. Dat is een prima manier om het spel te verkennen voordat je investeert.

Je hebt ook standaard polyhedral dobbelstenen nodig (d4, d6, d8, d10, d12, d20). Die zijn los verkrijgbaar als je er nog geen hebt.

Voor wie is dit spel?

Dolmenwood past goed bij spelers en groepen die houden van sfeervolle, verkenningsgerichte avonturen. Als je tafelgroep graag ronddwaalt, vragen stelt over de wereld en verstrikt raakt in vreemde situaties zonder altijd te weten wie de schurk is, dan levert dit spel dat.

Het past ook bij groepen die waarde hechten aan het gevaar van karakterdood. Overlijden is hier een echte mogelijkheid, en dat geeft beslissingen gewicht. Spelers die een vangnet verwachten, zullen het systeem frustrerend vinden.

De sprookjesachtige toon is uitgesproken - niet vrolijk of kinderlijk, maar echt vreemd en soms verontrustend. Groepen die op zoek zijn naar high-fantasy in de stijl van modern D&D kunnen de sfeer en het tempo als een omschakeling ervaren. Maar groepen die openstaan voor folk horror, weird fiction of klassieke fantasyliteratuur zullen hier iets van hun gading vinden.

Het is minder geschikt voor spelers die hechten aan strak gestructureerde verhaalbogen of mechanismen voor karaktergedreven drama. Het systeem bouwt verhalen op via verkenning, niet via narratieve gereedschappen.

Hoe verschilt het van andere systemen?

Vergeleken met Dungeons & Dragons 5e zijn de regels van Dolmenwood aanzienlijk lichter. Personagecreatie kost minuten in plaats van uren. Gevechten zijn sneller en gevaarlijker. Magie werkt anders - er is geen spellot-systeem zoals in 5e. De algehele ervaring draait minder om het bouwen van een personage en meer om het navigeren door een levende, ademende wereld.

Vergeleken met andere OSR-spellen zoals Cairn of Mörk Borg is Dolmenwood rijker uitgewerkt als setting. Het is geen minimalistische regels-lichte aanpak - het heeft een volledig klassensysteem en een dichte, gedetailleerde wereld. Als Cairn een scherp mes is, is Dolmenwood een complete gereedschapskist.

Waar begin je?

1. Download de gratis Quickstart en lees die door - je krijgt een goed gevoel voor het systeem en de sfeer zonder enige investering.
2. Als het klikt, pak dan het Player's Book en begin met het hoofdstuk over personagecreatie.
3. Maak een of twee personages, ook gewoon als oefening. De klassen zijn de moeite waard om goed te lezen, vanwege de settingdetails die erin verwerkt zijn.
4. Begin als Referee met de inleiding van het Campaign Book voordat je de volledige hexkaart induikt.
5. Speel het introductieabenteuer uit de Quickstart of het Campaign Book tijdens je eerste sessie.

Handige externe bronnen: de website van Necrotic Gnome heeft forums en commentaar van de maker. De OSR-subreddit en Discord-communities hebben actieve Dolmenwood-discussies. Zoek op YouTube naar actual play-video's of overzichten om een idee te krijgen van het speeltempo.